Wchodzisz do pokoju, żeby zabrać coś ważnego. Po co tu przyszłam?
Spotykasz na ulicy dobrą znajomą. Jak ma na imię?
Każdy z nas czasami coś może zapomnieć i to w każdym wieku. Jednak zaniki pamięci w starszym wieku mogą wywoływać dodatkowo niepokój.
Nasuwa to pytanie, czy to wszystko jest normalne, czy coś poważniejszego. Istotne jest, aby w takich sytuacjach zachować spokój i nie denerwować się każdym małym zapomnieniem. Ważne jest, aby poznać objawy początkowe, tak aby można wcześniej podjąć odpowiednie kroki.
Jaka jest różnica między demencją, a Alzheimerem?
Objawy demencji a objawy choroby Alzheimera, polegają na tym, że choroba Alzheimera zawsze prowadzi do demencji (otępienia starczego). Demencja nie zawsze jest spowodowana chorobą Alzheimera. Występują inne czynniki i przyczyny, które powodują demencję.
Demencja
jest następstwem poważnych zaburzeń czynności mózgu wywołanych przez różnorodne choroby (wylew, guzy mózgu, etc.). Demencja powoduje u chorych zaburzenia mowy, a także charakteryzuje się upośledzeniem funkcji motorycznych.
Choroba Alzheimera
jest poważną chorobą neurologiczną mózgu powodującą rozwój demencji. Utrata pamięci w chorobie Alzheimera postępuje stopniowo, aż do całkowitej utraty pamięci. W przeciwieństwie do demencji Alzheimer nie upośledza funkcji motorycznych chorego.
Demencja, jak się opiekować (czytaj)
Kto robi testy na demencję?
Test na demencję najczęściej wykonuje lekarz psychiatra, neurolog, geriatra, neuropsycholog, jeżeli objawy demencji są zauważalne. Najczęściej taki test robi się na pierwszej wizycie wraz z wywiadem.
Jakie są objawy psychiczne demencji?
Pierwsze oznaki demencji starczej u każdego człowieka mogą być różne.
Poniżej są opisane charakterystyczne objawy ostrzegawcze w demencji. Pomogą ci rozpoznać u osoby bliskiej, aby w odpowiednim czasie podjąć leczenie. Pamiętaj, że wcześniejsze podjęcie leczenia poprawi komfort życia i wyhamuje postęp choroby.
Jak sprawdzić, czy ktoś ma demencję i na co należy zwrócić uwagę?
Zapoznaj się z charakterystycznymi zachowaniami przy demencji, które objawy demencji powinny być sygnałem do dalszej diagnostyki.
Czy przy demencji dużo się śpi?
Problemy ze snem mogą być bardzo powszechne wśród osób starszych. Są osoby, co dużo śpią, a są i takie, które są pobudzone i nie potrzebują długo spać. Jednak są objawy nietypowe, jak lunatykowanie, które nie jest normalną częścią starzenia się. Istnieją pewne rodzaje demencji, które mogą zmienić zachowanie podczas snu — udawanie snu lub mówienie przez sen, gdy dana osoba tego nie robiła do tej pory.
Jak dobrze spać w nocy (czytaj)
Na czym polega test zegara?
Test zegara to jest dezorientacja co do czasu i miejsca. Regularne zapominanie, jaki jest dzień tygodnia, gdzie się znajduje lub nie pamięta, jak się tam znalazł. Objawy demencji w ten charakterystyczny sposób dają znać o sobie.
Jak rozpoznać demencję?
Innymi charakterystycznymi objawami, które mogą być czasami mniej widoczne to:
Trudności z wielozadaniowością:
Jeśli zauważysz, że bliska osoba, która do tej pory radziła sobie z prowadzeniem kuchni, przygotowywała posiłki, a nagle przestaje, sobie radzić w kuchni, może to oznaczać, początek problemów. Jeśli wszystko idzie w złym kierunku lub że wymaga to znacznie większego wysiłku, może to być znak, że występują problemy z funkcjami wykonawczymi.
Zmiany w poczuciu kierunku:
Mogą czasami wystąpić przy demencji. Mogą to być trudności z prowadzeniem pojazdu i gubienie się w znanym terenie. Takie objawy demencji mogą na stałe ograniczyć kierowanie samochodem. Lub może to być ograniczenie jazdy samochodem do bardzo znanych, bliskich miejsc docelowych przy małym natężeniu uchu, dobrej pogodzie.
Trudności z zadaniami wzrokowymi lub percepcyjnymi
Problemy z określeniem godziny na zegarze, trudności z równowagą (chodzenie), potknięcie się o coś (nie rozpoznajesz, że coś należy ominąć), problem z oceną odległości, trudności z czytaniem, rozróżnianiem kolorów i kontrastu.
Zmiany w ocenie sytuacji
Nieracjonalne podejmowanie decyzji, zmiana w ocenie sytuacji, które mogą wpływać na wszystko, od ich wyglądu po finanse. Osoby takie mogą być bardziej podatne na oszustwa finansowe. Są to także bardzo znaczące objawy demencji, na które trzeba zareagować.
Błędy finansowe
Problemy finansowe w budżecie domowym (zarządzaniem pieniędzmi). Charakterystyczne problemy finansowe to: liczenie pieniędzy, płacenie niekiedy po dwa razy za to samo, trudności z odczytaniem wyciągu bankowego. Są to jedne z pierwszych zauważalnych objawów choroby Alzheimera i pokrewnych demencji.
Utrata słów
która bardzo charakterystyczne objawy demencji. Czasami można zapomnieć jakiegoś słowa, ale jeśli zdarza się to często i zauważasz, że ktoś zastępuje słowa, które nie pasują do rozmowy, to jest to niepokojące. Może też zamieniać słowa np. koszula zamiast spodnie, których szuka. Trudności z dołączeniem do rozmowy, śledzeniem lub kończeniem rozmowy.
Utrata pamięci krótkotrwałej
Zapominanie np. wczoraj jadłeś obiad ze swoimi dziećmi i wnukami. Zapomniałeś, gdzie wczoraj byłeś. Występujące częste zaniki pamięci mogą być częstym objawem choroby Alzheimera, najczęstszego rodzaju demencji. Ośrodek mózgu odpowiedzialny za pamięć krótkotrwałą ulega uszkodzeniu na wczesnym etapie procesu chorobowego.
Powtarzanie
Jeśli osoba chora ciągle powtarza historię i stwierdzenia w krótkim czasie. Taka osoba i najbliżsi nie zdając sobie z tego sprawy, że są to najprawdopodobniej objawy demencji. Mimo zwracania uwagi przez innych. Jest to poważny sygnał mówiący o chorobie.
Zmiany osobowości
Nagła utrata zainteresowania rodziną, dotychczasowymi czynnościami, pracą i wydarzeniami społecznymi. Zachowanie niespokojne, zdezorientowanie, strach lub podejrzliwość może być również oznaką demencji.
Depresja
Nagłe pojawienie się depresji w późnym okresie życia może być znakiem ostrzegawczym demencji. Według lekarzy nawet 39% procent osób z chorobą Alzheimera cierpi na znaczną depresję.
Gubienie rzeczy
Wszyscy coś gubimy (klucze, portfele itp.). Jednak, gdy położymy w nietypowych miejscach lub zgubimy coś i nie możemy sobie przypomnieć, może być to wczesnym sygnałem ostrzegawczym, jakie dają objawy demencji. Bardziej niepokojące jest to, że znajdujesz to, czego szukasz, ale nie pamiętasz, czy w ogóle to tam położyłeś. Sugeruje to, że pamięć krótkotrwała nie rejestruje.
Halucynacje
Urojenia lub halucynacje mogą być objawem demencji — szczególnie halucynacje wzrokowe i słuchowe takie jak widzenie (słyszenie) ludzi lub zwierząt, których nie ma. Sytuacji, których nie było.
Niewłaściwe używanie przedmiotów
Innym subtelnym objawem jest nieużywanie przedmiotów zgodnie z ich właściwym przeznaczeniem. Na przykład jedzenie widelcem zupy, gdy zwykle wybierasz łyżkę, lub podobne zachowania, które nigdy nie miały miejsca.
Jeśli zauważysz u siebie lub osoby bliskiej jakieś objawy demencji, które są wyżej opisane, nie zwlekaj i jak najszybciej zasięgnij porady specjalisty. Tylko wczesne podjęcie leczenia może złagodzić postęp choroby.