Kurkuma (kłącze ostryżu) to roślina z rodziny imbirowatych o wartościach leczniczych. Kłącza i łodygi zawierają żółty barwnik zwany kurkuminą.
Uprawiana od setek lat w Azji Południowo-Wschodniej i Indiach. Jej kłącze (korzeń) jest wykorzystywane między innymi w celach zdrowotnych, kulinarnych i kosmetycznych. Kurkuma jest ceniona za swój bogaty, gorzki smak, kolor, a także posiada nieocenione właściwości lecznicze. Nazywana jest również szafranem indyjskim lub złotą przyprawą.
Co zawiera kurkuma?
Surowiec korzenia kurkumy zawiera: kurkuminoidy – ok. 2% w wśród nich kurkumina, kwas ferulowy i olejek eteryczny 3-5% (bisabolen, gwajan, zingiberen, ksantorizal, kurkumen, turmeron). Kurkuma zawiera także wiele przydatnych substancji: witaminy C, K i witaminy z grupy B, żelazo, fosfor, jod i wapń. 100 g przyprawy zawiera 2–7% składników mineralnych, 4-5% olejków eterycznych, 6–8% białka, 60–70% węglowodanów i 3–7% tłuszczu. Kurkuma jest ceniona za swój bogaty, gorzki smak, kolor, a przez to nadaje potrawom właściwości lecznicze.
Na co pomaga kurkuma?
Kurkuma, jako przyprawa do potraw w postaci żółtego proszku. Suplement będzie działał podobnie na organizm, z tym że przyprawa jest bez zbędnych dodatków. Dobrze stosować ją, nawet gdy nie mamy problemów zdrowotnych, gdyż podnosi walory smakowe niektórych potraw. Korzyści płynące ze stosowania kurkumy zostały potwierdzone badaniami. Tak zwany złoty proszek ma wiele właściwości, które dobrze wpływają na zdrowie.
Czy kurkuma może obniżyć poziom kortyzolu?
Kortyzol pełni wiele istotnych funkcji w organizmie, a jego receptory znajdują się w niemal wszystkich komórkach.
Jest to hormon produkowany i wydzielany do krwi przez nadnercza, które mają kluczowy wpływ na zdrowie. Kortyzol reguluje metabolizm i pomaga tłuszczom, białkom i węglowodanom przekształcać się w energię dla komórek, a także kontroluje gospodarkę wodno-solną i zwalcza stany zapalne.
Dlatego kurkuma przy odpowiednim stosowaniu, jako suplement (pod okiem lekarza holistycznego) przywracać może organizm poprzez szerokie spektrum działania do homeostazy/ równowagi, a co za tym idzie, reguluje poziom kortyzolu.
Czy kurkuma oczyszcza organizm?
Kurkuma, znana już w średniowiecznej Europie jako szafran indyjski. Jest to proszek o kolorze żółtawym wytwarzany z bulwiastych kłączy roślin. Kurkuma to jedna z najbardziej użytecznych i znanych roślin leczniczych. Od tysięcy lat kurkuma jest stosowana w indyjskiej medycynie ajurwedyjskiej i tradycyjnej medycynie chińskiej. Badania potwierdziły silne działanie przeciwzapalne, przeciwwirusowe, przeciwbólowe, przeciwbakteryjne i przeciwnowotworowe. Spożywanie kurkumy wykazuje korzystne działanie na cały organizm. Udowodniono korzystny wpływ na wątrobę, dzięki zdolności do skutecznego usuwania toksyn i zatruć. Kurkuma jest jedną z najlepiej przebadanych roślin leczniczych o działaniu antyoksydacyjnym na świecie. Wykazano także szerokie właściwości kurkumy w oczyszczaniu organizmu.
Czy kurkuma oczyszcza żyły?
Tak, kurkuma zmniejsza ryzyko chorób układu krążenia, wykazuje działanie przeciwmiażdżycowe. Z tego wynika, że oczyszcza także żyły.
Jak kurkuma wpływa na jelita?
Kurkuma ma silne właściwości przeciwbakteryjne, antywirusowe, hamuje rozwój różnych grzybów, bakterii w organizmie, a także w przewodzie pokarmowym. Normalizuje się również motoryka jelit, a problem wzdęć odchodzą w zapomnienie.
Czy kurkuma działa odchudzająco?
Na redukcję nadwagi warto przyjmować kurkumę, jeśli chcesz schudnąć. Jej zaletą jest poprawa metabolizmu, regulacja poziomu cholesterolu i przyspieszenie rozkładu tłuszczu. Nowe komórki tłuszczowe przestają się tworzyć. Nadmiar płynów ustrojowych jest usuwany, a kalorie będą spalane znacznie szybciej. Ochota na słodycze będzie mniejsza.
Czy kurkuma podnosi ciśnienie krwi?
Według badań kurkuma rozrzedza krew i obniża ciśnienie krwi (Institute of Medical Sciences w New Delhi), co jest bardzo przydatne dla pacjentów z nadciśnieniem, a więc można stwierdzić, że ma właściwości podobne do leków. Jednak nie wykazuje działań ubocznych w przeciwieństwie do leków chemicznych. Korzystnie wpływa na układ sercowo-naczyniowy, a także obniża poziom cukru we krwi.
Jak długo można brać kurkumę?
Kurkuma jest bezpieczna (poza przeciwwskazaniami, poniżej) tak więc ogólnie, kapsułki, proszek, płyn z kurkuminą są uważane za bezpieczne do długotrwałego stosowania. Należy jednak przestrzegać zalecanej dawki i skonsultować się z lekarzem, zwłaszcza jeśli przyjmujesz jakieś leki lub cierpisz na jakiekolwiek schorzenia. W krajach dalekowschodnich stosowana jest od setek lat. Na przykład w Indiach jest mało zachorowań na raka i inne choroby zapalne.
Według WHO, Hindusi mają:
50 razy mniejsze zachorowania w stosunku do krajów zachodnich na raka prostaty,
10 razy mniejsze występowanie raka nerki,
9 razy mniejsze na raka jelita grubego,
8 razy mniejsze ryzyko raka płuc,
5 razy mniejsze ryzyko raka piersi.
Tak więc widać, że systematyczne przyjmowanie kurkumy, pomaga w zachowaniu zdrowia. Hindusi stosują ją od dzieciństwa w ilości 1-3 g dziennie. W tej formie i przy codziennym stosowaniu, po dziesięcioleciach, poziom kurkuminy i kurkuminoidów w organizmie kumuluje się. W rezultacie ludzie przestają chorować na choroby o podłożu zapalnym.
Jakie choroby leczy kurkuma?
Kurkuma jest szczególnie pomocna przy następujących schorzeniach:
Działa przeciwzapalne i antyoksydacyjne, poprawia funkcjonowanie mózgu, zapobiega chorobie Alzheimera, zwiększa poziom hormonu mózgowego, który przyspiesza wzrost nowych neuronów i zwalcza różne procesy degeneracyjne. Zmniejsza ryzyko chorób układu krążenia, wykazuje działanie przeciwmiażdżycowe, zmniejsza ryzyko wystąpienia raka skóry i jelit, wykazuje silne działanie żółciopędne i żółciotwórcze, rozkurczowe, poprawia trawienie i wchłanianie składników pokarmowych, odkaża drogi żółciowe, pomaga rozpuścić i usunąć złogi żółciowe, pomaga w leczeniu artretyzmu, łagodzi bóle stawów, stanów zapalnych (choroba zwyrodnieniowa stawów), pomaga w leczeniu depresji oraz spowalnia proces starzenia się organizmu, przywraca prawidłową kurczliwość pęcherzyka żółciowego, pobudza wydzielanie śliny, soku żołądkowego, jelitowego i trzustkowego. Kurkuma chroni wątrobę, pomaga w leczeniu wirusowego zapalenia wątroby, ma właściwości przeciwbakteryjne, antywirusowe, hamuje rozwój grzybów, bakterii (Mycobacterium tuberculosis, Klebsiella aerogenes Corynebacterium diphtheriae, Salmonella typhi, Streptococcus pyogene, Staphylococcus aureus, czyli gronkowiec złocisty, Vibrio cholerae (Przecinkowiec cholery- wywołuję ją), Clostridium perfringens (Laseczka zgorzeli gazowej ), Sclerotium rolfsii, Fusarium moniliforme, Helminthosporium sacchari. Kurkuma ma również (udowodnione) działanie przeciwdepresyjne. Stosowanie regularne nawet niewielkiej ilości sproszkowanej kurkumy (1/4 łyżeczki 3 x dziennie) likwiduje plamy i przebarwienia na twarzy i rękach.
Kurkuma, jak stosować?
Kurkumę można stosować w różnych formach. W Polsce jest dostępny w aptekach gotowy preparat z kurkuminy- płyn doustny Solaren. Kurkuma porównywana jest do niektórych leków, ale w przeciwieństwie do nich substancja ta nie ma poważnych skutków ubocznych. Kurkuma jest przeciwutleniaczem, który chroni organizm przed wolnymi rodnikami. Ponadto zwiększają aktywność własnych enzymów antyoksydacyjnych organizmu.
Z czym najlepiej wchłania się kurkuma?
Kurkumę można stosować w formie przyprawy, jednak należy dodać trochę pieprzu. Jest to łatwy i tani sposób na dostarczenie organizmowi odpowiednich składników zawartych w kurkumie. Inne przetwory z kurkumy to odwary, a także nalewki na alkoholu minimum 70%. Korzyści płynące ze stosowania kurkumy są wzmacniane przez odpowiednie połączenie przypraw. Najlepsza jest piperyna zawarta w czarnym pieprzu, która znacznie poprawia wchłanianie kurkuminy.
Czy kurkuma ma skutki uboczne?
Wszystko może mieć skutki uboczne i kurkuma także może powodować alergie interakcje z innymi lekami. Zawsze, jeśli przyjmujemy już leki to najlepiej zapytać lekarza. Każda nadmierna suplementacja niesie ryzyko niepożądanych objawów. Nie wolno przesadzać, aby nie przysporzyć sobie niepotrzebnych problemów. W aptece czy sklepach zielarskich są preparaty w formie tabletek, płynów już gotowych do stosowania włącznie z opisem, którego należy przestrzegać.
Kurkuma, kiedy nie wolno brać kurkumy?
Jeśli stosujesz samą kurkumę, jako przyprawę, a nie masz, uczulenia na nią to będzie zawsze miała, korzystny wpływ na zdrowie. Jednak nie wolno jej stosować w połączeniu z niektórymi lekami. Kobiety w ciąży nie powinny często spożywać kurkumy ze względu na jej działanie rozrzedzające krew. Jako przyprawę można stosować w niewielkich ilościach, jednak stała suplementacja jest niewskazana z powodu możliwych powikłań.
Z czym nie wolno łączyć kurkumy?
Nie powinno łączyć się suplementacji kurkumą z poniższymi lekami:
leki przeciwzakrzepowe (rozrzedzające krew),
środki przeciwbólowe,
leki immunosupresyjne,
leki przeciwhistaminowe,
leki stosowane w leczeniu chorób serca,
środki zaradcze na cukrzycę,
antybiotyki,
przy chemioterapii,
przy suplementacji żelaza ze względu na ograniczone wchłanianie przez organizm.
Kurkuma w kuchni
Przyprawa ta podnosi walory smakowe mięsa (zwłaszcza kurczaka), zup kremowych, komponuje się z ryżem, soczewicą i innymi zbożami. Dodaje się ją do wypieków zamiast sztucznych barwników, aby uzyskać piękny żółty kolor.
Pamiętaj, że zleżała kurkuma traci większość swoich dobroczynnych właściwości. Po długim przechowywaniu ma gorzki smak z powodu zjełczałych olejków eterycznych. Kurkuma sprawdza się, jako dodatek do napojów: łyżeczkę kurkumy można dodać do herbaty, kawy, soków, koktajli owocowych mleka z miodem. Kurkumę można mieszać się z innymi przyprawami i dodawać do marynat i sałatek warzywnych.
Świeżą kurkumę (podobna do imbiru) można kupić w sklepie. Korzeń można zetrzeć na tarce i dodać do potraw. Nadają one bogatszy smak i aromat niż proszek. Taka jest najzdrowsza, ponieważ daje pewność, że jest bez zanieczyszczeń.
Dla poprawy wyglądu skóry można robić maseczki. Aby przygotować taką maseczkę, należy wymieszać przyprawę z mlekiem i miodem i nałożyć na twarz trzymając ok. 20 minut.