Choroby nerek występują coraz częściej w naszej, polskiej populacji. Częściej na choroby nerek zapadają kobiety z racji fizjologicznych cech ich budowy ciała. Mężczyźni chorują, także na nerki natomiast choroba częściej przybiera, postać bardziej złożoną i zaawansowaną.
Niekiedy przez długi okres, choroba może dawać bardzo mylące objawy.
Nerki pełnią bardzo ważną funkcję w organizmie. Stale filtrują/oczyszczają krew, usuwając z niej produkty przemiany materii, toksyny, nadmiar płynów, a następnie wydalają je z moczem. Są stymulatorem produkcji czerwonych krwinek, a także utrzymują odpowiednie pH krwi. Zachowują równowagę chemiczną organizmu (prawidłowy metabolizm), pomagają kontrolować ciśnienie krwi i wytwarzają hormony.
Przewlekła choroba nerek oznacza, że nerki są uszkodzone i nie mogą wykonywać swojej pracy, która jest kluczowa dla prawidłowego funkcjonowania organizmu. Uszkodzenie nerek może postępować, powoli przez wiele lat nie dając, znaczących objawów, dopóki choroba nie jest bardziej zaawansowana. Badania moczu i krwi są jedynym sposobem, aby szybko dowiedzieć się, czy nerki są zdrowe.
Najczęstsze choroby nerek to: kamica moczowa, odmiedniczkowe zapalenie nerek, niewydolność nerek, przewlekła choroba nerek, a rzadziej występuje wodonercze, czy opadanie nerek.
Jak odróżnić ból nerek od bólu kręgosłupa?
Ból, pobolewania w plecach często mylony jest z zapaleniem korzonków nerwowych lub układu mięśniowo-szkieletowego. Ból, w takim przypadku jest ostry, przenikający w czasie ruchu. Zmiana pozycji ciała zawsze pomaga, a środki przeciwbólowe przynoszą ulgę.
Ból nerek jest bardzo charakterystyczny i nie sposób go pomylić z innym bólem.
Ból nerek jest tępy i pulsujący lub ostry i nagły. Najczęściej jest ciągły, monotonny i męczący, jest inny niż przy innych schorzeniach. Zazwyczaj boli w lędźwiach po prawej lub lewej stronie, w zależności od chorej nerki. Ból może promieniować do brzucha lub pachwiny, wzdłuż nerwów nerkowych. Jeśli bolą nerki to nie ma możliwości pozbyć się dyskomfortu bólowego i odczuwa się ból lub ucisk w pozycji leżącej i siedzącej w lędźwiach. Ból w ogóle nie ustępuje przy zmianie pozycji ciała, a z czasem staje się nie do zniesienia mimo silnych środków przeciwbólowych.
Inne symptomy choroby nerek charakteryzują się poniższymi objawami w różnej kolejności i natężeniu.
Obrzęk ciała trudno tłumaczyć brakiem snu czy złym odżywianiem. Występuje, gdy nerki nieprawidłowo filtrują krew, a to powoduje, gromadzenie się sodu co zatrzymuje, płyny. Uniemożliwia to nerkom pozbycie się nadmiaru wody, co przekłada się na zwiększenie obrzęków, jak worki pod oczami, opuchliznę kończyn, a w końcu całego ciała.
Na początku choroby występuje obrzęk kostek z rana i znika, ale z czasem obrzęk utrzymuje się przez cały czas.
Osłabienie, suchość w ustach, częste pragnienie, utrata apetytu,
Częste oddawanie moczu w nocy,
Wysokie ciśnienie krwi bez innych powodów.
Pierwsze objawy nadchodzących problemów z nerkami mogą się zacząć od jednego lub dwóch dolegliwości, które trudno niekiedy skojarzyć z nerkami. Inne objawy przychodzą, z czasem oczywiście u każdego może, być w różnej kolejności. Jeśli masz, któryś z objawów to zgłoś się do lekarza nefrologa na konsultacje, a także zasięgnij opinii urologa i ortopedy.
Co najbardziej szkodzi na nerki?
Najbardziej szkodzi nerkom:
Przyjmowanie długotrwałe niektórych leków (przeciwbólowe, niesteroidowe leki przeciwzapalne i inne- czytaj ulotki),
Gromadzenie się toksyn, niektóre leki są metabolizowane w organizmie, a produkty ich rozpadu są toksyczne dla nerek,
Zatrucia (piwo, wódka, inne używki),
Niedrożności moczowodów.
Jak sprawdzić, czy nerki są chore?
O nerkach, mówi się, że ten narząd umiera po cichu – można nawet przez długi czas nie czuć, że coś jest nie tak ze zdrowiem. W większości przypadków występują objawy, ale trudno je skojarzyć z nerkami. Złe samopoczucie łatwo przypisać stresowi, a ból w dolnej części pleców z kręgosłupem lędźwiowym. Tymczasem to mogą być nerki.
W związku z tym jest niezmiernie ważne, aby jak najszybciej wykonać badania.
Poniższa lista badań pozwala potwierdzić lub wykluczyć chorobę nerek.
Sprawdzenie przewlekłej choroby nerek jest możliwe po wykonaniu badań z krwi i moczu w laboratorium analitycznym.
Badanie z krwi znane jako szacowany wskaźnik filtracji kłębuszkowej (GFR- glomerular filtration rate) jest to wskaźnik, który określa wielkość przesączania kłębuszkowego w nerce – najważniejszego czynnika oceniającego czynność nerek.
Badanie moczu-wskaźnik ACR albumina / kreatynina w moczu, które ocenia uszkodzenie nerek u osób z cukrzycą lub nadciśnieniem tętniczym.
Oba, powyższe badania są niezbędne, aby uzyskać jasny obraz stanu zdrowia nerek.
Dodatkowo:
Badanie ogólne moczu.
Lekarz dodatkowo może zlecić dodatkowe badania, aby uzyskać więcej informacji na temat stanu zdrowia nerek (USG, RM, TK, biopsja) i inne.
Czy badanie morfologii krwi może wykryć chore nerki?
Badanie krwi z rozmazem pomoże w postawieniu prawidłowej diagnozy,
Oznaczenie poziomu żelaza i ferrytyny w surowicy, (przy chorobie nerek jest spadek liczby czerwonych krwinek i rozwój anemii),
Badanie krwi z poziomem leukocytów,
Badanie biochemiczne krwi (poziom mocznika, kreatyniny).
Czy na USG widać chore nerki?
Badanie USG-pozwala wykryć około 95% różnych chorób nerek.
Badanie ocenia:
Oznaki stanu zapalnego,
Wielkość, położenie i kształt nerki,
Stan przepływu krwi przez nerki,
Strukturę miąższu nerkowego,
Obecność nacieków, kamieni w jamach.
USG pozwala na identyfikację wodonercza, nerki ruchomej lub wędrującej, guzów, torbieli, dystrofii, procesów zapalnych, uszkodzeń naczyń nerkowych, zwężeń moczowodów i innych chorób.
TK lub RM jamy brzusznej i narządów miednicy,
Biopsja- stwierdza zdrową tkankę lub chorą- tkankę bliznowatą.
Dodatkowo u mężczyzn bada się prostatę (USG przez odbyt, powłoki brzuszne i badanie manualne) u lekarza urologa.
Dodatkowo u kobiet wykonuje się badanie narządów rodnych (USG i badanie manualne) u ginekologa.
Czy chore nerki da się wyleczyć?
Chore nerki da się wyleczyć, jeśli w odpowiednim czasie zgłosimy się do lekarza. Rokowania w większości przypadków i podjęcie szybkiego leczenia pozwala uniknąć niebezpiecznych powikłań i utrzymać prawidłową funkcję nerek.
Nawet w przypadku chorób nerek wymagających operacji, a następnie długotrwała obserwacja, kontrola funkcji nerek, ciśnienia tętniczego i zaburzeń metabolicznych jest pod okiem nefrologa. Lekarz ustala wskazania do dalszego leczenia
Późne podjęcie leczenia do nefrologa prowadzi do:
Zwiększonej zachorowalności i śmiertelności z powodu przewlekłej niewydolności nerek,
Konieczności ostrej dializy,
Wzrostu powikłań.
Najczęstsze choroby nerek?
1 . Niewydolność nerek
Występuje ostra niewydolność nerek i przewlekła, która nieleczona zagraża życiu.
Jest to choroba, która charakteryzuje się zaburzeniem lub całkowitym zanikiem funkcji nerek, takich jak:
Funkcja wydalnicza, filtracyjna, metaboliczna i endokrynologiczna nerek. W wyniku tego cały organizm zostaje zatruwany produktami rozpadu, które dostają się do krwi.
Główną przyczyną uważa się nadciśnienie tętnicze i cukrzycę. Choroby te mają wpływ na uszkodzenie małych naczyń krwionośnych w nerkach.
Jakie są pierwsze objawy niewydolności nerek?
Niewydolność nerek charakteryzuje się następującymi objawami, które nie muszą poza pierwszym i drugim z poniższej listy występować w jednym czasie.
Pierwszy z objawów to częste oddawanie moczu w nocy i występuje najczęściej na początku choroby przy jednoczesnym zmniejszeniu do max. 600 ml/dobę.
Jakie są 10 objawów niewydolności nerek?
Niewydolność nerek charakteryzuje się następującymi objawami, które nie muszą występować w jednym czasie.
Czy przy chorych nerkach często się sika?
Można zauważyć częste oddawanie moczu w nocy (występuje jako pierwszy z objawów).
Ilość moczu: zmniejszenie do 600 ml/dobę ilości wydalonego moczu,
Smak: nieprzyjemny smak w ustach z zabarwieniem organizmu toksynami, utrata smaku (który ustępuje i powraca),
Problemy z pamięcią, których wcześniej nie było, spowolnienie szybkości reakcji,
Apetyt/ brak apetytu może być okresowy, chudnięcie, silne pragnienie,
Apatia, zmęczenie i osłabienie, problemy ze snem,
Oddech o zapachu amoniaku (określany moczopodobnym lub „rybim”).
Uczucie mdłości, wymioty, biegunka,
Spadek popędu seksualnego,
Mimowolne skurcze mięśni.
U mężczyzn przewlekła niewydolność nerek czasami jest przyczyną zapalenia gruczołu krokowego (prostaty) i może dawać przez to mylący obraz na początku choroby.
U kobiet dodatkowo mogą występować:
Ból i pieczenie przy oddawaniu moczu,
Przewlekła niewydolność nerek może prowadzić do chorób zapalnych narządów płciowych.
Co powoduje niewydolność nerek?
Niewydolność nerek może powodować:
Ostry przebieg choroby w wielu przypadkach jest w wyniku urazu lub zabiegu operacyjnego narządów miednicy mniejszej,
Powikłania odmiedniczkowego zapalenia nerek,
Przewlekłej choroby serca i naczyń krwionośnych,
Nadciśnienia tętniczego,
Przewlekłej choroby narządów moczowych, układu hormonalnego,
Chorób zakaźnych,
Infekcji, pasożytów
Zaburzenia metabolicznego,
Uszkodzenia nerek i dużej utraty krwi.
Przewlekła niewydolność nerek może prowadzić do chorób zapalnych narządów płciowych.
2. Kamica moczowa
Kamica moczowa charakteryzuje się tworzeniem kamieni w drogach moczowych. Kamienie najczęściej występują w nerkach i pęcherzu moczowym, a także mogą występować we wszystkich narządach układu moczowego. Poważnym problemem są również kamienie w moczowodzie, gdzie gromadzą się po zejściu z nerek.
Objawy kamicy układu moczowego
W zależności od umiejscowienia kamienia mogą wystąpić różne objawy, ale głównymi objawami tej choroby są:
Ból napadowy:
W zależności, jaki duży i gdzie kamień jest umiejscowiony. Kamień nerkowy znajdujący się w górnym odcinku moczowodu może dawać objawy bólowe z tyłu lub z boku, tuż pod żebrami. Ból ostry, tępy, a jego intensywność może zmieniać się w odstępach od 20 do 60 minut. Często występuje po aktywności fizycznej, piciu dużej ilości płynów lub po lekach moczopędnych.
Jeśli kamienie przesuną, się to ból także przemieści, się z dolnej części pleców do brzucha, promieniujący w dół brzucha, do krocza, wewnętrznej strony uda, aż do moszny. Bólowi temu najczęściej może towarzyszyć częste parcie na mocz, a także krew w moczu wraz z kolką nerkową. Może także wystąpić mętny mocz z osadem lub nieprzyjemny zapach, który może wskazywać na wydalenie kamienia. Dodatkowo mogą wystąpić nudności, wymioty i ogólne pogorszenie stanu zdrowia. Dlatego w przypadku wystąpienia powyższych objawów należy niezwłocznie udać się do lekarza.
Odmiedniczkowe zapalenie nerek co to jest?
Nerki pełnią bardzo ważną funkcję: filtrują krew, oddzielają nadmiar płynu od krwi i usuwają zbędne substancje, oczyszczając ją z produktów przemiany materii. Jeśli proces ten ulega zaburzeniu, może doprowadzić do patologii. Odmiedniczkowe zapalenie nerek może mieć postać ostrą lub przewlekłą.
Objawy ostrego odmiedniczkowego zapalenia nerek
Ostre odmiedniczkowe zapalenie nerek rozwija się najczęściej jako powikłanie zakażeń innych narządów układu moczowego-cewki moczowej, pęcherza moczowego, moczowodów.
Czym objawia się zapalenie nerek?
Bakteria Escherichia coli jest najczęstszą przyczyną odmiedniczkowego zapalenia nerek. Bakteria ta może uszkodzić nerki i przedostać się do krwi powodując bardzo poważne zakażenie lub wywołać urosepsę.
Objawy w tym przypadku są bardzo wyraźne, których nie można zlekceważyć, a są to:
Ogólne osłabienie,
Nadmierne pragnienie,
Ból dolnej części pleców-od łagodnego do bardzo silnego.
Jak wygląda mocz przy chorych nerkach?
Mocz przy odmiedniczkowym zapaleniu nerek może być gęsty, mętny i niejednorodny,
Częste, bolesne oddawanie moczu,
Objawy zatrucia-ból głowy, nudności, wymioty,
Wzdęcia,
Gwałtowny wzrost temperatury.
Objawy przewlekłego odmiedniczkowego zapalenia nerek
Przewlekłe odmiedniczkowe zapalenie nerek to proces długotrwały zapalny w nerkach, który rozwija się podstępnie. Brak odpowiedniego leczenia prowadzi do stopniowego niszczenia tkanek i utraty funkcji nerek.
Zaburzenia w oddawaniu moczu (częste, w większych ilościach).
Co boli przy chorych nerkach?
Przy odmiedniczkowym zapaleniu nerek występuje ból w dolnej części pleców,
Temperatura (nie zawsze) ciała (37–38 °C), osłabienie, zmęczenie.
Przewlekłe odmiedniczkowe zapalenie nerek może w niektórych przypadkach nie dawać żadnych objawów lub dawać mylące, jak np. ból w okolicach kręgosłupa czy inne.
Kiedy należy udać się do lekarza?
Niektóre objawy choroby nerek mogą wskazywać na to, że zaczęły się problemy z nerkami.
Ból dolnej części pleców może być objawem zapalenia nerek.
Obrzęk jest oznaką zaburzenia równowagi wodno-solnej.
Nadciśnienie tętnicze jest częstym objawem niewydolności nerek.
Zmiany w moczu – obecność krwi, zmiana koloru lub zmniejszenie ilości moczu.
Jeśli zaobserwujesz, (choćby) jeden z objawów to niezwłocznie zgłoś, się do lekarza.
Ważne
Lekarz nefrolog zajmuje się kompleksowym leczeniem i diagnostyką nerek (układ moczowo-płciowy).
Jeśli tylko podejrzewasz, zakażenie dróg moczowych nie próbuj, łagodzić objawów, lecz skonsultuj, się z lekarzem zaczynając, od nefrologa, a następnie dla pewności diagnozy udaj się na badania do urologa i ortopedy.
PRZYDATNE LINKI
Ogólnopolskie Stowarzyszenie Moje Nerki (OSMN)- wsparcie, pomoc, wiedza dla osób chorych na nerki).
https://moje-nerki.pl