Terapia ta polega na stosowaniu specjalnego lasera o określonej długości fali, przy jednoczesnym podaniu dożylnie fotouczulaczy, które zwiększają wrażliwość tkanek na światło.
Metoda ta sprawdziła się w leczeniu chorób onkologicznych, skórnych i zakaźnych. Po stwierdzeniu patologicznej tkanki przystępuje się do zniszczenia tkanki nowotworowej, czyli do terapii fotodynamicznej (PDT). Terapia PDT likwiduje nowotwór, ale także likwiduje, pojedyncze komórki nowotworowe nie niszcząc przy tym zdrowych komórek.
Patologiczną (nieprawidłową) tkankę naświetla się promieniami lasera o długość fali (632 nm). Promienie wnikają na odpowiednią głębokość w wyniku reakcji chemicznych i niszczą tkankę nowotworową.
Terapia fotodynamiczna (PDT) w czym pomaga?
Terapia PDT (fotodynamiczna) znalazła zastosowanie w leczeniu dysplazji, stanów przedrakowych i nowotworów głowy i szyi, jamy ustnej, gardła, jam nosa oraz krtani, przewodu pokarmowego, nowotworów ginekologicznych, płuc i skóry.
PDT może być przydatna w leczeniu nowotworów, stanach przedrakowych, guzach pierwotnych, w nawrotach oraz przerzutach nowotworowych. Przewagą PDT nad powszechnymi/ konwencjonalnymi metodami leczenia jest jej minimalna inwazyjność i selektywne zniszczenia guza z zachowaniem nietkniętych tkanek zdrowych. PDT ma 100% skuteczność w nowotworach skóry, szczególnie przy zmianach powierzchownych (czerniaki) lub w nowotworach błon śluzowych, dostępnych drogą endoskopową.
Leczenie onkologii (nowotworów) terapią fotodynamiczną stosuje się w przypadkach guzów trudno dostępnych, nieoperacyjnych, a także w stanie przednowotworowym:
Terapia fotodynamiczna (PDT) może znacznie poprawić stan raka przełyku, w tym uniknąć operacji gastrostomii.
Laserowe leczenie fotodynamiczne pacjentów z rakiem płuca bez operacji we wczesnych stadiach zapewnia całkowite wyleczenie pacjenta, w cięższych przypadkach znacznie poprawia funkcję oddechową.
W przypadku nowotworów złośliwych w okolicy głowy i szyi można uniknąć operacji okaleczających. Zachować funkcjonalność języka,mowy, przełykania i uniknąć innych komplikacji pooperacyjnych.
Leczenie terapią fotodynamiczną wykazało doskonałe rezultaty w przypadku nowotworów skóry w trudno dostępnych miejscach: uszach, skórze głowy, kąciku oka i jego okolicy okołooczodołowej, nosie, raku języka, dolnej i górnej wargi.
Leczenie raka sutka, dwunastnicy, głowy trzustki i zewnątrzwątrobowych dróg żółciowych może wyeliminować trudności w przejściu żółci i znacznie wydłużyć życie chorych.
Terapia fotodynamiczna (PDT) ma udowodnioną skuteczność także w następujących obszarach medycyny:
Otolaryngologia: leczenie zapalenia zatok czołowych, polipowatości, itp.
Dermatologia: usuwanie (bez blizn) brodawek, kłykcin, plam starczych itp.; leczenie różnych zapaleń skóry, opryszczki, łuszczycy, ropnych stanów zapalnych i wrzodów, bielactwa nabytego, trądziku w tym trądziku różowatego.
Urologia: w leczeniu gruczolaka i przerostu prostaty, przewlekłego zapalenia gruczołu krokowego.
Ginekologia: nadżerka szyjki macicy z powikłaniami; choroby grzybowe, wirusowe; zapalenie kanału szyjki macicy, endometrioza, brodawki narządów płciowych, stany przednowotworowe itp.
Terapia fotodynamiczna jest alternatywą w przypadku raka żeńskiego układu rozrodczego, jest to szansa na całkowite wyleczenie przy jednoczesnym zachowaniu narządów. Dla kobiety w wieku rozrodczym jest to także szansa, po wyzdrowieniu, na macierzyństwo.
Terapia fotodynamiczna (PDT) - plusy
Podjęcie wczesnego leczenia stadium raka krtani i jamy ustnej pozwala zachować funkcję tych narządów, czyli głosu i czynności połykania.
Nieinwazyjna metoda terapii (PDT), potwierdza wysoką skuteczność w stanach przedrakowych, dysplazji, nowotworach powierzchownych, Można wielokrotnie przeprowadzać terapię PDT przed operacją, śródoperacyjnie i po operacji. Jest także możliwość na każdym etapie włączenia do standardowej terapii onkologicznej, nie powoduje blizn i zwłóknień, nie uszkadza naczyń i włókien nerwowych, błona śluzowa pozostaje niezmienna. Jest możliwa długotrwała terapie bez skutków ubocznych, można terapię wykonywać w warunkach ambulatoryjnych, przedłuża czas przeżycia chorego.
Terapia fotodynamiczna (PDT) - minusy
Terapia mało skuteczna przy zmianach głęboko naciekających,
Nieskuteczna w rozsianej chorobie nowotworowej (nie da się naświetlać całego człowieka).
W przypadkach leczenia metodą (PDT) np. raka krtani można odczuwać czasowy i ustępujący dyskomfort taki jak: krótkotrwała suchość w jamie ustnej, chrypka, jakość głosu, który ulega poprawie. Wszystkie te objawy ustępują.
Przeciwwskazania do PDT
Terapia fotodynamiczna (PDT) nie można wykonać w następujących przypadkach:
U pacjentów z porfirią z nietolerancją światła słonecznego.
Z wysoką wrażliwością skóry na fale świetlne.
Patologie wątroby i nerek.
Ciąża i późniejsza laktacja.
Ryzyko ocenia się oddzielnie w każdym przypadku, a przed zastosowaniem terapii fotodynamicznej, gdy w głównych naczyniach krwionośnych są komórki nowotworowe, a także w przypadku, gdy guz już się rozpadł. Decyzję zawsze podejmuje lekarz.
Terapia fotodynamiczna (PDT), a standardowe metody leczenia
Ogólne procedury (NFZ) postępowania w przypadku choroby nowotworowej w leczeniu dysplazji, stanów przedrakowych i nowotworów głowy i szyi, jamy ustnej, gardła, jam nosa, krtani, przewodu pokarmowego, płuc, nowotwory ginekologiczne i skóry:
Ogólnie zalecanym leczeniem (NFZ) jest operacja chirurgiczna w przypadkach (mało) zaawansowanych np.raków jamy ustnej i radioterapia we wczesnym stadium raka krtani.Często włączana jest chemioterapia lub hormonoterapia. W większości postępowań w leczeniu nowotworów postępowanie jest bardzo podobne. Jednak wszystko zależy od rodzaju i zaawansowania choroby.
Operacja nowotworu w niektórych obszarach może skutkować: usunięciem części narządu odpowiedzialnych za jego funkcję. Wycięciem części języka co upośledzi mowę i niekiedy połykanie. Usunięciem całego przełyku (rekonstrukcja). Wycięcie zmian na skórze może pozostawić widoczne zmiany (blizny, zrosty, przykurcze). Wszystko zależy od operowanego organu. Lepszym rozwiązaniem będzie terapia fotodynamiczna (PDT). Każda z operacji niesie wielkie ryzyko, dlatego należy dokładnie z lekarzem prowadzącym omówić możliwe komplikacje pooperacjne. O skutkach ubocznych operacji powinien poinformować lekarz przeprowadzający zabieg chirurgiczny.
Wycięcie węzłów chłonnych, które to są połączone z naczyniami limfatycznymi, wewnątrz których znajdują się limfocyty- komórki układu odpornościowego odpowiedzialne za zwalczanie infekcji i chorób. Zadaniem węzłów chłonnych jest filtrowanie(czyszczenie) limfy- płynu krążącego w naczyniach limfatycznych zawierającego także limfocyty w celu niszczenia obcych substancji, takich jak bakterie, wirusy lub komórki nowotworowe, które mogą zainfekować organizm. Węzły chłonne są odpowiedzialne za dojrzewanie i magazynowanie limfocytów, które w każdym momencie są gotowe do walki z infekcjami. Węzły chłonne są niezbędne dla układu odpornościowego każdego człowieka.
Naświetlanie (radioterapia) powoduje: suchości błony śluzowej jamy ustnej, zaburzenia połykania(dysfagia), wypadania zębów, martwicę kości, choroby infekcyjne (wirusowe, grzybicze, bakteryjne, pasożytnicze, reumatoidalne zapalenie stawów, łuszczycę, rogowacenie słoneczne. degeneracji plamki żółtej w oku.
Skutki uboczne chemioterapii, które mogą wystąpić w ciągu kilku dni lub tygodni po leczeniu, to:
Zmęczenie, nudności, wymioty i utrata apetytu, ból lub bolesność, np. bóle głowy, bóle mięśni lub nerwy, owrzodzenie gardła lub jamy ustnej, zmiany skórne, takie jak swędzenie, zaczerwienienie, suchość i trądzik, biegunka lub zaparcia, osłabiony układ odpornościowy (co prowadzi do zwiększonego ryzyka infekcji), przyrost masy ciała lub utrata masy ciała, wypadanie włosów, zmiany w libido, zmiany w koncentracji i pamięci (nazywają to „chemo-mózgiem”), zmiany emocjonalne, zaburzenia krwinek (anemia), zawroty głowy, duszności, wpływ na układ nerwowy, takie jak mrowienie, pieczenie lub osłabienie mięśni.
Czasami chemioterapia może powodować długotrwałe lub późne skutki, które można zauważyć kilka miesięcy lub lat po leczeniu, są to:
uszkodzenie narządów, takie jak uszkodzenie serca, nerek, wątroby, płuc lub mózgu, bezpłodność, zwiększone ryzyko wystąpienia innych nowotworów.
Przed zalecaną operacją zapytaj lekarza, jakie skutki powoduje dana operacja.
Terapia fotodynamiczna (PDT) - podsumowanie
Zanim podejmiesz decyzję skonsultuj się z kilkoma lekarzami, aby poznać niezależne opinie. Czasami diagnozy są różne.
Warto sprawdzić alternatywne metody wyleczenia.
Przed zalecaną operacją zapytaj lekarza, jakie skutki powoduje dany zabieg operacyjny. Powinieneś wiedzieć co będzie po operacji i z czym należy się liczyć.
Tekst: